خالها و علامتهای مادرزادی چه هستند و چرا باید بررسی شود؟
بسیاری از افراد با خالها یا علامتهای مادرزادی متولد میشوند. در برخی افراد، این علامتها طی چند هفته اول زندگی پدید میآیند. خالها میتوانند به رنگ قهوهای، کرم، آبی، صورتی یا قرمز باشند.
خالهای عروقی از رگهای خونی تشکیل شدهاند که در پوست بهصورت تودههایی جمع شدهاند و این نوع خالها میتوانند صاف یا برجسته باشند و بهصورت تغییر رنگ صورتی، قرمز یا مایل به آبی ظاهر شوند.
خالهای رنگدانهای لکههای تخت و روشن قهوهای بر روی پوست هستند که میتوانند در هر نقطهای از بدن ظاهر شوند. علت دقیق ایجاد خالها ناشناخته است.
آنچه باید درباره خالها و علامتهای مادرزادی بدانید!؟
چند نوع خال یا علامت مادرزادی وجود دارد. شایعترینها عبارتاند از:
- لکههای ماکیولار: نشانههای قرمز کمرنگ که گاهی بوسه فرشته نیز نامیده میشوند وقتی که در پیشانی و پلکها یافت شوند و نیشک لکپران یا «لکه لکپستانی لکپران وقتی که در پشت گردن دیده شوند. ممکن است روی نوک بینی، لب فوقانی و سایر نقاط بدن نیز رخ دهند. اینها صورتی و تخت هستند. این خالها بیضررند و نیاز به درمان ندارند.
- همانژیوماها: این خالها معمولاً طی سال اول زندگی ظاهر میشوند و میتوانند تقریباً تا یک سال بسیار سریع رشد کنند. اکثر آنها هرگز از دو یا سه اینچ قطر بیشتر نمیشوند، اما برخی ممکن است بزرگتر باشند. بعد از سال اول، بیشتر رشد متوقف میشود، سفید میشوند و بهتدریج کوچک میگردند. نیمی از همانژیوماها تا سن ۵ سالگی تخت میشوند؛ ۹۰٪ تا سن ۹ سالگی تخت میشوند. بسیاری بهطور کامل ناپدید میشوند؛ برخی دیگر تنها یک علامت کمرنگ باقی میگذارند. دو نوع اصلی همانژیوما وجود دارد:
- همانژیوما توتفرنگی: این خالها کمی برجسته و قرمز روشن هستند، زیرا رگهای خونی غیرطبیعی بسیار نزدیک به سطح پوست قرار دارند.
- همانژیوما غاری: این نشانهها بهخاطر عمق بیشتر رگهای غیرطبیعی زیر پوست، رنگ آبی دارند. همانژیوماها در نوزادان دختر و نوزادان نارس شایعترند. میتوانند در هر نقطه از صورت یا بدن قرار گیرند.
- خال شرابی: گاهی به نام نووس فلامهئوس یا همانژیوما مویرگی نامیده میشوند، این خالهای نادر از زمان تولد وجود دارند. آنها تخت و صورتی، قرمز یا بنفش بوده و اغلب روی صورت، گردن، بازوها یا پاها دیده میشوند. میتوانند هر اندازهای داشته باشند و تنها بهاندازه رشد کودک بزرگ میشوند. با گذشت زمان ممکن است ضخیم شده و برجستگیها یا شیارهای کوچک ایجاد کنند. خال شرابی خودبهخود از بین نمیرود و معمولاً مادامالعمر باقی میماند.
- لکههای قهوهای روشن: لکههای کِرمرنگ و تختی هستند که میتوانند در هر نقطهای از بدن ظاهر شوند. اگرچه معمولاً نیازی به درمان ندارند، باید در بدو تولد بررسی شوند تا مشخص گردد آیا ناشی از بیماری ژنتیکی نوروفیبروماتوزیس هستند یا خیر.
- خالها: خالها شایعترین نوع خالهای رنگدانهای مادرزادی هستند. میتوانند تخت یا برجسته باشند، در هر اندازه و هر رنگی ظاهر شوند.
- لکههای مغولی : لکههای مایل به آبی، شبیه کبودی، که معمولاً در اطراف پایین کمر، ناحیهٔ نشیمنگاه و بالای رانها قرار دارند. نیازی به درمان ندارند و معمولاً با گذشت زمان از بین میروند.
کارهایی که باید برای خالها و علامتهای مادرزادی انجام دهید و کارهایی که نباید انجام دهید.
اکثر خالها (moles)، باید بهصورت دورهای و با افزایش سن توسط پزشک بررسی شوند تا مشخص گردد آیا هنوز بیخطر هستند یا نه. همچنین فرد باید به پزشک مراجعه کند اگر هر خالی دچار خونریزی بدون علت، ترشح، خارش، رشد سریع یا تغییر رنگ چشمگیر شد.
انجام دهید:
- خالهای یک نوزاد را هنگام تولد توسط پزشک بررسی کنید تا مشخص شود آیا بیخطرند یا علامت مشکلی هستند.
- خالها را گهگاه توسط پزشک معاینه کنید تا از بیخطر بودنشان اطمینان حاصل شود.
- به پزشک مراجعه کنید اگر هر خالی دچار خونریزی بدون علت، ترشح، خارش، رشد سریع یا تغییر رنگ چشمگیر شد.
انجام ندهید:
- در معرض آفتاب بیشازحد قرار گرفتن را اجازه ندهید. پیگمنتاسیون تیرهتر نور خورشید را بیشتر جذب میکند و باعث میشود خالها در معرض احتمال تبدیل سرطانی قرار گیرند.
چرا باید خالها را درمان کرد؟
- خالها بهویژه خال شرابی روی صورت میتوانند بارهای عاطفی، اجتماعی و اقتصادی ایجاد کنند.
- گاهی خالی که بهسرعت رشد یا کوچک میشود ممکن است زخم باز یا زخم فشاری تشکیل دهد. این زخمها میتوانند دردناک باشند و ممکن است عفونی شوند. بسیار مهم است که در این موارد به متخصص پوست مراجعه شود و زخم را تمیز نگه داشته، با پماد آنتیبیوتیک پوشانده و پانسمان مناسب روی آن گذاشته شود.
- خالهایی که نزدیک منافع یا مجاری بدنی قرار دارند میتوانند مشکلات خاصی ایجاد کنند و باید بهدقت توسط متخصص پوست تحت نظر قرار گیرند.
پرسشهای کلی که باید پیش از انجام روش درمانی بپرسید!؟
- آیا پزشک در محل حضور دارد؟
- آیا پزشک دارای بورد تخصصی در رشته پوست است یا در تخصصی دیگر با آموزش و تجربه معادل فعالیت میکند؟
- آیا سابقه پزشکی من گرفته شد؟
- آیا پیش از درمان، ارزیابی اولیهای برای تعیین مناسب بودن تکنیک یا روش بر اساس نوع پوست من انجام شد؟
- آیا پزشک تصاویر «قبل و بعد» بیماران را به من نشان داد؟
پرسشهایی که باید از جراح پوست بپرسید!؟
پرسشنامه
- کدام روش برای خال من مناسب است؟ (چه گزینههایی وجود دارد؟)
- هزینه تقریبی روش چقدر است؟
- طول هر جلسه چقدر است؟
- چند وقت یکبار باید برای درمان مراجعه کنم؟
- فاصله بین جلسات درمانی چقدر است؟
- عوارض جانبی یا عوارض شایع مرتبط با این روش چیست؟
- چگونه باید خود را برای انجام درمان/روش آماده کنم؟
- آیا درمان دردناک است؟
- گزینههای من برای کنترل درد و بیحسی چیست؟
- مدت زمان نقاهت مرتبط با روش من چقدر است؟
- آیا تصاویر «قبل و بعد» بیماران را دارید تا به من کمک کند برای آنچه انتظار دارم آماده شوم؟
- آیا کسی مرا قبل از ورود برای درمان، مراحل را قدمبهقدم راهنمایی خواهد کرد؟
- ریسکها چیست؟
- پس از انجام روش چه انتظاری باید داشته باشم؟ (یعنی اثرات کوتاهمدت و بلندمدت؛ محدودیتهای فعالیت؛ دوره بهبودی مورد انتظار)
چگونه پزشک متخصص انتخاب کنیم؟
در انجام یک رویه یا پروسیجر زیبایی، چه جراحی و چه غیر جراحی، میتوان انتخاب صحیح پزشک را مهمترین عامل رضایت و موفقیت از آن پروسیجر زیبایی دانست. گاهی ممکن است ما تمایل به انجام یک رویه زیبایی داشته باشیم و با مراجعه به پزشک متخصص متوجه شویم که اصلاً گزینه مناسبی برای آن روش نیستیم.
احتمالاً در مسیر جستجو و انتخاب پروسیجر مورد نظرمان با نام چند پزشک آشنا خواهیم شد؛ باید اطلاعات مربوط به تخصص آن پزشکانِ محترم را فقط از طریق سامانه جستجوی اعضاء نظام پزشکی استعلام بگیریم زیرا هنوز هیچ منبع رسمی دیگری در ایران وجود ندارد که به صورت صحیح تخصصهای دقیق پزشکان محترم در آن ذکر شده باشد.
به یاد داشته باشیم که امنترین محل برای استعلام تخصص درمانگران محترم از همین سامانه است. پروفایلهای شبکههای اجتماعی و عناوین درج شده در آنها، وبسایتها و عناوین درج شده در آنها، حتی در وبسایت زیستلاین و ... منبع جامع و مناسبی برای استعلام تخصص صحیح پزشکان نیستند. به عنوان مثال ممکن است ما در روندِ انتخاب پروسیجر زیباییمان متمایل شویم از فردی که پزشک زیبایی است کمک بگیریم اما زمانی که اطلاعات ایشان را در سازمان نظام پزشکی استعلام بگیریم عنوان دیگری را مشاهده کنیم؛ زیرا هنوز در ایران تخصصی به نام پزشک زیبایی وجود ندارد و عنوان پزشک زیبایی همسو با مدارک دانشگاهی نیست.
پس خواهشمندیم برای استعلام نام پزشک و تخصص ایشان به سامانه جستجوی اعضاء نظام پزشکی مراجعه کنید.
مطالب این سایت صرفاً جهت اطلاعرسانی است و نباید به عنوان جایگزینی برای تشخیص، تجویز یا درمان پزشکی در نظر گرفته شود. برای مشکلات پزشکی، حتماً با پزشک متخصص مشورت کنید.
